św. Męczennicy aleksandryjscy
Wspomnienie w Martyrologium Romanum:
12 grudnia
Historia Męczenników aleksandryjskich
Chrześcijanie w czasach cesarza Decjusza
W połowie III wieku chrześcijanie w Cesarstwie Rzymskim znaleźli się w szczególnie trudnym położeniu. Cesarz Decjusz nakazał mieszkańcom imperium składanie ofiar rzymskim bóstwom, a odmowa mogła prowadzić do uwięzienia, tortur i śmierci.
Prześladowania dotknęły również Aleksandrię, jeden z najważniejszych ośrodków chrześcijaństwa w Egipcie. Wśród uwięzionych znaleźli się:
- św. Aleksander
- św. Epimach
- św. Merkuria
- św. Dionizja
- św. Amonaria.
Ich losy znamy przede wszystkim dzięki świadectwu św. Dionizego Aleksandryjskiego. Jego relację zachował Euzebiusz z Cezarei w szóstej księdze Historii kościelnej. Dzięki temu informacje o męczennikach nie opierają się wyłącznie na późniejszych legendach.
Męczeństwo Aleksandra i Epimacha
Aleksander i Epimach przez długi czas przebywali w więzieniu. Próbowano zmusić ich do porzucenia chrześcijaństwa, jednak obaj pozostali wierni swoim przekonaniom. Według św. Dionizego doświadczyli licznych tortur, w tym biczowania i rozszarpywania ciała metalowymi narzędziami. Pomimo cierpienia nie wyrzekli się wiary. Ostatecznie ponieśli śmierć w ogniu. Ich historia należy do najlepiej poświadczonych fragmentów przekazu o tej grupie męczenników. Nie znamy natomiast ich wieku, rodzin ani wcześniejszych zajęć.
Amonaria – dziewica, która nie uległa sędziemu
Wśród kobiet szczególne miejsce zajmuje św. Amonaria. Św. Dionizy określił ją jako dziewicę i opisał jej stanowczą postawę wobec sędziego. Amonaria od początku zapowiadała, że nie wypowie słów, których od niej żądano, ponieważ oznaczałyby sprzeniewierzenie się wierze. Sędzia próbował przełamać jej opór, poddając ją wyjątkowo dotkliwym torturom. Nie osiągnął jednak zamierzonego celu.
Po zakończeniu przesłuchania skazano ją na śmierć. Jej postawa miała znaczenie również dla losu pozostałych kobiet. Sędzia, upokorzony własną bezsilnością, nie chciał ponownie dopuścić do sytuacji, w której kolejne chrześcijanki wytrwale znosiłyby zadawane im cierpienia.
Merkuria i Dionizja – odwaga dojrzałych kobiet
Święta Merkuria była kobietą w podeszłym wieku. Zachowany przekaz nie podaje szczegółów jej wcześniejszego życia, podkreśla jednak jej godną szacunku postawę i wytrwałość.
Święta Dionizja była natomiast matką wielu dzieci. Wobec groźby śmierci nie wyrzekła się Chrystusa, choć musiała liczyć się z rozłąką z najbliższymi.
Obie kobiety poniosły śmierć przez ścięcie mieczem. Sędzia, pamiętając opór Amonarii, zrezygnował z poddawania ich kolejnym torturom. Razem z nimi zginęła jeszcze jedna chrześcijanka, której imię nie zachowało się w najstarszym dostępnym przekazie. Późniejsze opracowania wymieniają ją niekiedy jako drugą Amonarię.
Pamięć o męczennikach aleksandryjskich
Kościół zachował pamięć o Aleksandrze, Epimachu i towarzyszących im kobietach jako o świadkach wiary z okresu prześladowań cesarza Decjusza. Martyrologium Romanum wspomina ich 12 grudnia. Wymienia Aleksandra i Epimacha, którzy po długim więzieniu i torturach zginęli w ogniu, oraz Amonarię, Merkurię, Dionizję i jeszcze jedną kobietę, które poniosły śmierć przez ścięcie.
Nie znamy dokładnych dat ich urodzenia ani dnia męczeńskiej śmierci. Rok 250 przyjmuje się na podstawie historycznego kontekstu prześladowań. Ich kult sięga pierwszych wieków chrześcijaństwa, dlatego nie wiąże się z formalnymi aktami beatyfikacji i kanonizacji dokonanymi przez konkretnego papieża.
Modlitwa do św. Męczenników aleksandryjskich
Boże, który nam pozwalasz obchodzić narodziny dla nieba świętych męczenników Twoich Aleksandra, Epimacha, Merkurii, Dionizji i Amonarii, daj nam w wiecznej szczęśliwości radować się ich towarzystwem. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.
Najczęściej zadawane pytania
Kim byli święci męczennicy aleksandryjscy wspominani 12 grudnia?
Byli chrześcijanami, którzy około 250 roku ponieśli śmierć za wiarę w Aleksandrii w Egipcie. Wśród nich znaleźli się Aleksander, Epimach, Merkuria, Dionizja, Amonaria oraz jeszcze jedna kobieta, której imienia nie znamy.
W jaki sposób zginęli Aleksander i Epimach?
Po długim uwięzieniu i licznych torturach ponieśli śmierć w ogniu. Ich męczeństwo opisał św. Dionizy z Aleksandrii, a jego relację zachował Euzebiusz z Cezarei.
Dlaczego św. Amonaria jest szczególnie wspominana wśród tych męczenników?
Amonaria mimo dotkliwych tortur nie zgodziła się wypowiedzieć słów sprzecznych ze swoją wiarą. Jej wytrwałość sprawiła, że sędzia nakazał stracić pozostałe kobiety bez poddawania ich dalszym torturom.
Jeśli treść była dla Ciebie pomocna, możesz wesprzeć dalszy rozwój strony.

