bł. Stanisław Kubista

Pochodzenie i lata młodości

Błogosławiony Stanisław Kubista przyszedł na świat 27 września 1898 roku w Kostuchnie pod Mikołowem (Polska), na terenie dzisiejszej archidiecezji katowickiej. Dorastał w licznej i religijnej rodzinie. Jego ojciec pracował w lesie i cieszył się opinią człowieka roztropnego i głęboko wierzącego. Matka, Franciszka z domu Czempka, zajmowała się wychowaniem dziewięciorga dzieci – sześciu synów i trzech córek. Stanisław był piątym dzieckiem w rodzinie.

W domu Kubistów panował szczególny kult Matki Bożej Różańcowej. Rodzina codziennie odmawiała różaniec, a młody Stanisław chętnie przystrajał domowy ołtarzyk. Atmosfera wiary sprzyjała powołaniom. Jego starsza siostra Anna wstąpiła do klasztoru w Wiedniu.

Pierwsze zainteresowanie działalnością misyjną pojawiło się u Stanisława bardzo wcześnie. Do domu rodziny Kubistów przychodził bowiem brat werbista z Nysy, który rozprowadzał czasopisma misyjne i książki religijne. Wtedy też miejscowy wikary z Mikołowa, ks. Michatz, dostrzegł w chłopcu powołanie i pomógł mu rozpocząć naukę w Niższym Seminarium Misyjnym werbistów w Nysie.

Wojna i powrót do formacji

Stanisław nie mógł jednak ukończyć szkoły w planowanym czasie. 31 maja 1917 roku został powołany do wojska niemieckiego. Po przeszkoleniu jako telefonista i radiotelegrafista trafił na front francuski, gdzie przebywał aż do zakończenia I wojny światowej. W maju 1919 roku powrócił do domu rodzinnego, gdzie dziękowano Bogu za jego ocalenie. Rodzina przeżywała bowiem bolesną stratę ponieważ jego najstarszy brat Paweł zginął wcześniej na froncie belgijskim. Po powrocie Stanisław kontynuował naukę w Nysie i w 1920 roku zdał egzamin maturalny. Niedługo potem rozpoczął nowicjat w zgromadzeniu werbistów w St. Gabriel w Mödling koło Wiednia.

Życie zakonne i kapłaństwo

Już po roku złożył pierwsze śluby zakonne, a po kilku latach studiów filozoficzno-teologicznych przyjął śluby wieczyste 29 września 1926 roku. Jego przełożeni podkreślali jego spokój, sumienność i wielką odpowiedzialność. W opinii wychowawców był człowiekiem wiernym regule zakonnej, pracowitym i godnym zaufania. Po przyjęciu święceń subdiakonatu i diakonatu doczekał się 26 maja 1927 roku upragnionych święceń kapłańskich.

Posługa w Górnej Grupie

Jesienią 1928 roku przełożeni skierowali Stanisława Kubistę do domu zakonnego werbistów w Górnej Grupie koło Grudziądza. Tam rozwinął niezwykle szeroką działalność apostolską i organizacyjną. Najpierw powierzono mu funkcję ekonoma domu, w którym mieszkało około trzystu osób: ojców, braci zakonnych i wychowanków seminarium. Wkrótce został również prokuratorem regionalnym, odpowiedzialnym za sprawy materialne zgromadzenia.

Jednocześnie zajmował się pracą wydawniczą. Redagował i współtworzył liczne czasopisma misyjne, między innymi: Mały Misjonarz, Kalendarz Małego Misjonarza, Skarb Rodzinny oraz Posłaniec Świętego Józefa. Dzięki jego zaangażowaniu liczba czytelników tych czasopism znacznie wzrosła. Ojciec Stanisław pisał również artykuły o tematyce religijnej i misyjnej, często ilustrując je własnymi rysunkami. Interesował się literaturą i sam próbował sił jako pisarz. Jest autorem powieści Królowa Matamba, Brygida, W mrokach i światłości oraz dramatu misyjnego Krzyż i słońce, przedstawiającego historię Inków w Peru. Szczególną czcią otaczał świętego Józefa, któremu powierzał wszystkie swoje przedsięwzięcia. Z jego inicjatywy powstało również czasopismo poświęcone Opiekunowi Świętej Rodziny.

Aresztowanie i obozy koncentracyjne

Wybuch II wojny światowej w 1939 roku zastał go w Górnej Grupie w trakcie budowy nowego skrzydła klasztoru. Niedługo potem klasztor zajęło gestapo, a jego mieszkańców poddano represjom. 27 października 1939 roku aresztowano wszystkich ojców i braci – łącznie 64 osoby. Budynki klasztorne zamieniono w obóz dla internowanych duchownych.

5 lutego 1940 roku więźniów wywieziono do Nowego Portu, który stanowił filię obozu koncentracyjnego Stutthof. Panowały tam skrajnie ciężkie warunki: głód, zimno i nieludzka praca. W Wielki Czwartek 21 marca 1940 roku więźniowie potajemnie odprawili Mszę świętą. Dla wielu z nich była ona duchowym umocnieniem przed nadchodzącym męczeństwem.

9 kwietnia 1940 roku Stanisław Kubista został przewieziony w bydlęcych wagonach do obozu Sachsenhausen. Podczas transportu ciężko się przeziębił, a choroba szybko przerodziła się w zapalenie płuc. Mimo wyczerpania musiał wykonywać ciężkie prace fizyczne.

Męczeńska śmierć i wyniesienie na ołtarze

Z każdym dniem jego stan się pogarszał. Współwięźniowie podtrzymywali go podczas apeli, ponieważ nie miał już sił samodzielnie stać. Pomimo cierpienia zachowywał spokój i całkowicie powierzał się woli Boga. 26 kwietnia 1940 roku podczas apelu kapo uznał skrajnie wycieńczonego kapłana za bezużytecznego więźnia. Z pogardą oznajmił, że „nie ma już po co żyć”, po czym brutalnie zaatakował bezbronnego zakonnika. Kilka chwil później ojciec Stanisław Kubista zakończył swoje ziemskie życie, stając się jednym z męczenników II wojny światowej.

13 czerwca 1999 roku papież Jan Paweł II ogłosił go błogosławionym w gronie 108 Męczenników II wojny światowej. Martyrologium Romanum wspomina błogosławionego Stanisława Kubistę 26 kwietnia, czyli w dzień jego śmierci (dies natalis). W Polsce wspomnienie liturgiczne wszystkich 108 Męczenników obchodzone jest 12 czerwca.