bł. Humiliana de’ Cerchi

Córka z bogatej Florencji

Błogosławiona Humiliana de’ Cerchi urodziła się we Florencji pod koniec 1219 lub na początku 1220 roku. Pochodziła z zamożnej i wpływowej rodziny Cerchi. Jej ojciec, Ulivieri, nazywany także Vieri, wywodził się z Acone w Val di Sieve i należał do ludzi bardzo bogatych. O matce Humiliany źródła mówią niewiele; prawdopodobnie zmarła młodo, a ojciec zawarł później drugie małżeństwo.

Florencja jej dzieciństwa nie była spokojnym miastem. Wśród możnych rodzin narastały konflikty, domy bogatszych mieszkańców przypominały często małe twierdze, a spory polityczne mieszały się z interesami majątkowymi. Właśnie w takim świecie dojrzewała dziewczyna, której życie miało przybrać zupełnie inny kierunek niż ten, jaki wyznaczały rodzinne układy i społeczne oczekiwania.

Małżeństwo i cicha dobroć

Jako bardzo młoda kobieta Humiliana została wydana za mąż. Źródła podają, że miała wtedy około 15 lat. Jej mężem był Bonaguisi, bogaty tkacz, człowiek majętny, lecz przedstawiany w tradycji jako surowy, chciwy i trudny w obyczajach. Małżeństwo było przede wszystkim układem między rodzinami, a osobiste pragnienia młodej kobiety miały niewielkie znaczenie.

W tym trudnym domu Humiliana nie zamknęła się w żalu. Szukała odpowiedzi w wierze i w uczynkach miłosierdzia. Pomagała ubogim, dzieliła się żywnością, odzieżą i tym, co mogła wynieść z własnego dostatku. Wsparciem była dla niej szwagierka Ravenna, dzięki której łatwiej mogła prowadzić dzieła dobroczynne bez rozgłosu.

Dzień Humiliany miał prosty rytm: modlitwa, Msza Święta, obowiązki domowe i troska o potrzebujących. Szczególnie bliska była jej pomoc chorym i ubogim. Tradycja przekazuje, że dla cierpiących potrafiła oddać nawet część własnego posłania. Z szacunkiem odnosiła się także do kultu Bożego. Przygotowywała paramenty liturgiczne dla kościołów, wykorzystując materiały, które otrzymywała.

Wdowieństwo i decyzja dla Boga

Małżeństwo Humiliany trwało około pięciu lat. Urodziły się w nim dwie córki, z których jedna miała nosić imię Regale. Po nagłej śmierci męża Humiliana została wdową w bardzo młodym wieku. Zadbała jednak, aby mąż przed śmiercią otrzymał religijne umocnienie.

Według ówczesnych zwyczajów wdowa przez pewien czas pozostawała przy rodzinie męża, a potem wracała do domu ojca. Dla Humiliany był to czas jeszcze większej dobroczynności. Zapraszała ubogich do stołu i pragnęła żyć bardziej radykalnie Ewangelią. Ojciec chciał, aby ponownie wyszła za mąż. Ona jednak odmówiła. Pragnęła wstąpić do klasztoru Monticelli, który wyrastał z duchowości św. Klary z Asyżu i pierwszych klarysek. Nie mogła jednak zrealizować tego zamiaru. Wtedy jej życie przybrało formę jeszcze bardziej ukrytą. Humiliana pozostała w domu rodzinnym, ale zamieszkała w odosobnieniu, w najwyższej komnacie pałacu.

Tercjarka franciszkańska w sercu miasta

Humiliana przyjęła habit Trzeciego Zakonu św. Franciszka w kościele Santa Croce z rąk franciszkanina, brata brata Michała degli Alberti, swojego spowiednika. Uważana jest za pierwszą kobietę we Florencji, która podjęła taki sposób życia jako tercjarka franciszkańska prowadząca życie odosobnione. Nie była mniszką za klauzurą klasztoru, a jednak jej pokój stał się miejscem modlitwy, pokuty i duchowego skupienia. Miała przy sobie tylko to, co konieczne. Urządziła ołtarzyk ku czci Matki Bożej, modliła się, pościła, podejmowała wyrzeczenia i zachowywała okresy milczenia. Jednocześnie nie utraciła wrażliwości na ludzi. Choć nie mogła już działać tak swobodnie jak wcześniej, nadal pomagała młodym wdowom i osobom w potrzebie. Z czasem jej izba stała się jak małe centrum duchowe. Odwiedzały ją osoby szukające rady, wsparcia i modlitwy. W Wielki Czwartek miała obmywać stopy współsiostrom tercjarkom, co dobrze wyrażało jej rozumienie pobożności: nie jako ucieczki od człowieka, lecz jako służby spełnianej w pokorze.

Śmierć i pamięć o świętości

Pod koniec życia Humiliana zachorowała, ale długo milczała, aby nie sprawiać kłopotu innym. Cierpienie łączyła z męką Chrystusa. Zmarła o świcie 19 maja 1246 roku we Florencji, mając około 26 lat. Jej pogrzeb stał się wyrazem czci, jaką otaczano ją już za życia. Lud spontanicznie uznał ją za świętą, a do jej grobu przychodzono z modlitwą. Została pochowana w ukochanym kościele Santa Croce we Florencji. Dziś jej relikwie czczone są w bazylice Santa Croce.

Żywot Humiliany de’ Cerchi spisali ludzie, którzy ją znali: brat Vito da Cortona oraz jej spowiednik brat Michał. Zebrano także świadectwa wielu osób z jej otoczenia, w tym krewnych i domowników. W ciągu trzech lat po jej śmierci odnotowano liczne łaski przypisywane jej wstawiennictwu. Papież Innocenty XII zatwierdził jej kult 24 lipca 1694 roku.