św. Maksym z Jerozolimy

Wiara wystawiona na próbę

Święty Maksym z Jerozolimy urodził się pod koniec III stulecia i wychował się wśród chrześcijan. Gdy cesarz Dioklecjan rozpoczął prześladowania, nie ukrywał swojej wiary i nie próbował ocalić życia za cenę zaparcia się Chrystusa. To właśnie wtedy został schwytany i poddany brutalnym torturom. Przekaz średniowieczny podaje, że nawet w czasie męki chwalił Boga. Według Martyrologium Romanum wyłupiono mu oko, a jego ciało okaleczono w szczególnie dotkliwy sposób. Inne źródłowe ujęcie mówi także o przypaleniu stopy rozżarzonym żelazem. Niezależnie od szczegółów przekazu, jedno pozostaje pewne, że Maksym zapłacił wysoką cenę za publiczne wyznanie wiary.

Zesłanie do kamieniołomów

Po torturach nie odzyskał wolności. Razem z innymi chrześcijanami, którzy przeżyli przesłuchania i męki, został zesłany do ciężkich robót w kamieniołomach. Panowały tam nieludzkie warunki, a jednak zdołał przetrwać ten czas. Przełom przyszedł dopiero wtedy, gdy po zmianie sytuacji politycznej chrześcijanie zaczęli odzyskiwać wolność. Po ogłoszeniu edyktu mediolańskiego w 313 roku Maksym mógł wrócić do Jerozolimy. Był już człowiekiem naznaczonym cierpieniem i kalectwem, ale nie wycofał się z życia Kościoła.

Biskup Jerozolimy po latach cierpienia

Wkrótce po odzyskaniu wolności został biskupem Jerozolimy, obejmując urząd po św. Makarym z Jerozolimy. Jego wybór nie był przypadkowy. Wspólnota widziała w nim człowieka sprawdzonego, wiernego i doświadczonego, który przeszedł próbę prześladowań i nie utracił nadziei. Jako biskup nie ograniczał się do samego administrowania diecezją. Pracował nad rozwojem Kościoła jerozolimskiego, a zarazem uczestniczył w ważnych sporach teologicznych swojej epoki. Z jego imieniem łączy się także postać św. Cyryla Jerozolimskiego, którego wyznaczył do pracy katechetycznej.

Między zamętem a wiernością prawdzie

Czasy Maksyma były naznaczone rosnącym konfliktem wokół arianizmu. Spór ten dzielił biskupów i wspólnoty, a dla wielu nie był od razu prosty do rozpoznania. Maksym również początkowo miał wątpliwości i przez pewien czas mógł pozostawać pod wpływem błędnych opinii. Ostatecznie jednak stanął po stronie prawowiernej nauki Kościoła i jedności z Rzymem.

Spokojna śmierć po burzliwym życiu

Po latach cierpienia, pracy i sporów św. Maksym zmarł w Jerozolimie w 350 roku. Odszedł nie jako więzień ani skazaniec, lecz jako pasterz Kościoła, którego życie na trwałe zapisało się w pamięci wiernych. Jego liturgiczne wspomnienie przypada 5 maja.